• ΕΠΙ ΤΟΥ ΠΙΕΣΤΗΡΙΟΥ...

  • Αριθμός ταινιών: 22307
  • Αριθμός συν/τών: 759912
  • Πρόγραμμα 300 Κινηματογράφων και 18 τηλεοπτικών σταθμών
Περιεχόμενα

Τετ 25 Ιαν 2012

La Proie

Τετ 28 Δεκ 2011

En Familie - Μια Οικογένεια

Τετ 30 Νοε 2011

Carlos - η τηλεταινία

Τετ 12 Οκτ 2011

Troll Hunter - Κυνηγός Τρολ

Τετ 31 Αυγ 2011

Flores Negras - Μαύρα Λουλούδια

Cineυρωπαϊκόν


Τρί 25 Οκτ 2005

ΣΚΗΝΕΣ ΑΠΟ ΕΝΑΝ ΓΑΜΟ




Θα ήταν αφελές να πιστέψει κανείς ότι ο Ingmar Bergman, των 5 γάμων και της μακρόχρονης συμβίωσης με τη Liv Ullmann, θα αντιμετώπιζε μονοσήμαντα τη ρήση του August Strindberg, του μεγάλου του δασκάλου: «Δεν ξέρω τίποτα πιο φρικτό από έναν άνδρα και μια γυναίκα που αλληλομισούνται». Αυτή είναι η αφετηρία του, το σημείο αναφοράς του για να καταλήξει στις "Σκηνές από έναν γάμο" , που δεν είναι τίποτα άλλο από το απόσταγμα των προσωπικών του βιωμάτων. Το απόφθεγμα τεμαχίζεται, αποδομείται, περνάει από αναθεωρήσεις και συντίθεται εκ νέου, για να μετατραπεί τελικά σε κρυστάλλινα σπαρακτική μουσική δωματίου. Ιδού οι κυριότεροι κώδικές της:

1. Τα γκρο πλάνα σπάζουν την φαινομενική θεατρικότητα της δομής, την υπερβαίνουν και ανακαλύπτουν την περιπέτεια στην αμφισημία του ανθρώπινου προσώπου, στους μορφασμούς αλλά και στην ακινησία του: ποτέ άλλοτε δε σιγόβραζε τέτοια ανείπωτη, αινιγματική ένταση πίσω από αλλεπάλληλα κοντινά καδραρίσματα που φλερτάρουν με την ακινησία. Θαρρείς πως η αγωνία για το «κάτι» που χάνεται μέσα στο μέγα μυστήριο του γάμου παίρνει σάρκα και οστά, και προβάλλεται σε διπλοτυπία με το γκρο πλάνο στο πρόσωπο της Liv Ullmann τη στιγμή που εκείνη ακούει έντρομη την εξομολόγηση της γερασμένης πελάτισσάς της. Η επιτυχία στη συγκεκριμένη στρατηγική μπορεί να συγκριθεί μόνο με αυτή του John Cassavetes στα «Πρόσωπα».

2. Ο λόγος, ως ηχητικό ισοδύναμο σε σχέση με τους υπόλοιπους κώδικες. Με άλλα λόγια, ως παραγωγικό αίτιο θορύβων ποικίλης τονικότητας, αβάσταχτων και εκκωφαντικών ή γλυκών και αρμονικών: σε κάθε περίπτωση, των μοναδικών που σπάζουν τη σιωπή. Ο λόγος ως μέσο επίθεσης και άμυνας, ως προσωπείο σκοπιμοτήτων, ρέων, ασταμάτητος, κατακλύζει τον κλειστό χώρο των ηρώων, χτυπά τον δέκτη του σαν κύμα και ξαναγυρίζει στον πομπό του. Σαν δύο καλοκουρδισμένα (;) όργανα, ο Γιόχαν και η Μαριάνε μοιάζουν καταδικασμένοι στην ομιλία.

Ο λόγος, επίσης, ως παραγωγικό αίτιο νοημάτων και αντιφάσεων. Καμιά τους δεν δηλώνεται, όλες ενυπάρχουν κρυμμένες στη μαραθώνια διελκυστίνδα των διαλόγων. Καλά θαμμένη η ειρωνεία του Bergman, που συνδυάζει τις προφορικές παλινωδίες των ηρώων του με μια κινησιολογική αμηχανία (αρκεί να προσέξει κανείς την εναρκτήρια σκηνή της συνέντευξης). Θαμμένη όμως και η ειλικρινέστατη προσωπική του αδυναμία να κατανοήσει τον θεσμό του γάμου. Εάν τελικά παράγει κάτι ο χειμαρρώδης λόγος του στις «Σκηνές από έναν γάμο», αυτό είναι το παράλογο και το ανερμάτιστο: διάλογοι ανοιχτοί, μετέωροι, που δεν καταλήγουν πουθενά, ανικανότητα συντονισμού και αποκωδικοποίησης των εκατέρωθεν «θορύβων» (βλ. πιο πάνω).

3. Ο χώρος, όχι τόσο το συμπληρωματικό ντεκόρ των δύο πρωταγωνιστών, αλλά κυρίως το αινιγματικό «εκτός πλάνου». Αυτό που ολοένα και αποκρύπτεται, για να μετατραπεί τελικά σε ιλιγγιώδες κενό. Η εξέλιξη της τοπογραφίας του Bergman είναι ενδεικτική: στην τελευταία σκηνή, όπου το ζευγάρι περνάει τη νύχτα σε ένα σκοτεινό εξοχικό, έξω από το προσωρινό τους καταφύγιο παραμονεύει η άβυσσος. Η ίδια ά-χρονη κοιλάδα της « Έβδομης σφραγίδας», όπου ο Θεός επιμένει να σιωπά. Μέσω της παρακαμπτήριας οδού των ανθρώπινων σχέσεων, ο Σουηδός παλεύει και πάλι να συμφιλιωθεί με την ανυπαρξία νοήματος και τα ανθρώπινα μέτρα και σταθμά.

Για την επίτευξη ενός τέτοιου άθλου προφανώς και απαιτείται κάτι περισσότερο από απλό καλλιτεχνικό «τάλαντο»: ο Bergman επιστράτευσε την πείρα μιας ζωής. Ας δούμε το παράδειγμα του Francois Ozon (5x2), ο οποίος κατέληξε σε έναν απλοϊκό ντετερμινισμό. Δίπλα στον Γιόχαν και τη Μαριάνε μπορούν να σταθούν μόνο οι απαθείς αστοί της «Νύχτας» και τα αλληλοσπαρασσόμενα θηρία του «Ποιος φοβάται την Βιρτζίνια Γουλφ;».

Βαθμολογία: 10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars  (10/10)


 
 
Δεν υπάρχουν ακόμη σχόλια. Στείλτε το πρώτο!

Αυτή τη στιγμή δεν είστε συνδεδεμένος. Συνδεθείτε ή κάντε εγγραφή για να σχολιάσετε.