• ΕΠΙ ΤΟΥ ΠΙΕΣΤΗΡΙΟΥ...

  • Αριθμός ταινιών: 22307
  • Αριθμός συν/τών: 759912
  • Πρόγραμμα 300 Κινηματογράφων και 18 τηλεοπτικών σταθμών
Περιεχόμενα

Τετ 25 Ιαν 2012

La Proie

Τετ 28 Δεκ 2011

En Familie - Μια Οικογένεια

Τετ 30 Νοε 2011

Carlos - η τηλεταινία

Τετ 12 Οκτ 2011

Troll Hunter - Κυνηγός Τρολ

Τετ 31 Αυγ 2011

Flores Negras - Μαύρα Λουλούδια

Cineυρωπαϊκόν


Πεμ 09 Μαρ 2006

ΠΡΟΒΑ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ




Επανέρχομαι πολύ σύντομα (δηλ. μετά την πρόσφατη μίνι πραγματεία στο φελινικό ψέμα με αφορμή το Intervista) στον Fellini, μόνο και μόνο επειδή ένα σκοτεινό σημείο στη φιλμογραφία του διαταράσσει την ομαλότητα της ροής και μοιάζει να απαιτεί επιτακτικά την αναφορά. Κάπου ανάμεσα στον « Καζανόβα» και την «Πόλη των γυναικών», μια αλληγορία απροσδιόριστης ταυτότητας σπάει τη συνέχεια ενός σεξουαλικού παραληρήματος: η « Πρόβα ορχήστρας» κινηματογραφήθηκε μέσα σε δεκαέξι ημέρες, σε ένα μόνο σκηνικό –αυτά θα αρκούσαν για να απομονωθεί ως «η λιγότερο φελινική ταινία»- και άδραξε την έμπνευση από την περιβόητη υπόθεση Άλντο Μόρο. Ένας πολιτικός Fellini, λοιπόν; Για την ώρα ας απαντήσουμε καταφατικά.

Ο maestro υποτιτλίζει το φιλμ του ως «Η παρακμή της δύσης σε ντο δίεση μείζονα», παραπέμποντας σαφώς στην «Παρακμή της δύσης» του Σπένγκλερ. Αρκεί όμως η επαναδιατύπωση ενός φραστικού συνόλου, εν είδει διακειμένου-λεξιπαιγνίου, ως όχημα για τη μεταφορά Λόγου; Ή αλλιώς: μπορούμε να διαφωνούμε λέγοντας το ίδιο; Σαφώς και ναι. Πώς εκλαμβάνει λοιπόν ο Fellini την έννοια της παρακμής, ποιες ισορροπίες εφευρίσκει, επί τίνος θέματος νιώθει την ανάγκη να αποφανθεί;

Για άλλη μια φορά, ακόμα και στο πιο «παραβατικό» του εγχείρημα, ο σκηνοθέτης καλύπτεται με ατολμία πίσω από το μανδύα του παραμυθά. Έτσι, η «Πρόβα ορχήστρας» παραμένει ένα κρυπτικό φιλμ-σύνολο σημείων, μια σπαζοκεφαλιά με όρους χριστιανικής παραβολής –όπου τα μέλη μιας ορχήστρας εξεγείρονται εναντίον του μαέστρου, μέσα στο προσευχητήριο μιας εκκλησίας που θα καταρρεύσει, οδηγώντας έτσι στην επαναφορά της τάξης. Η όποια αισθητική αξία εντοπίζεται στην ενορχήστρωση των 72 λεπτών δράσης είναι βίαια αποκομμένη από το δίπολο αίνιγμα-λύση και το γενικότερο αναλογικό σχήμα που δομείται –με αποτέλεσμα όχι το άθροισμα «ουδέτερη φόρμα συν περιεχόμενο», αλλά την ύπαρξη δύο φιλμικών πεδίων που μόνο φαινομενικά αλληλεπιδρούν μεταξύ τους. Αν μη τι άλλο, η γεφύρωσή τους δεν είναι μόνο ζήτημα ενός αφηρημένου «ταλέντου»: οι αδερφοί Ταβιάνι, για παράδειγμα, εκτός από μουσικολόγοι διαθέτουν μια στιβαρή μαρξιστική κατάρτιση.

Αντί αυτών, ο Fellini κομίζει στο στίβο της αφαίρεσης και της αλληγορίας μόνο την προσωπική του σύγχυση. Γι αυτό και η « Πρόβα ορχήστρας», ενώ ξεχωρίζει σαν τη μύγα μες στο γάλα της υπόλοιπης καριέρας του, ουσιαστικά αποτελεί ιδανικό αντικλείδι για την πίσω πόρτα της: με εξαίρεση το 8 ½, παρακολουθούμε μια ασύνειδη μάχη του δημιουργού με την αφέλειά του, άλλες φορές θριαμβευτική και άλλες συντριπτική. Μόνο που η πολιτική μετουσίωση αυτής της αφέλειας οδηγεί σε ένα ασυγχώρητο θεωρητικό μπάχαλο. Ο Fellini ίσως και να εγγράφει στο maestro της ταινίας ένα παραλλαγμένο alter ego. Ίσως και να φαντασιώνεται, με αρκετές ενοχές, ένα βίαιο ξέσπασμα εναντίον κάθε μορφής εξουσίας. Ίσως και να υπερασπίζεται με υπέρμετρο ζήλο, περισσότερο απ’ όσο αντιλαμβάνεται, το κρυπτοφασιστικό σύνθημα «τάξις και ασφάλεια». Όμως οι πιθανολογίες και οι μετέωροι συμβολισμοί που καταλήγουν σε φληναφήματα δε συγκροτούν πολιτική στάση, αλλά μια παραπολιτική παράφραση της ευαγγελικής ρήσης: να μη γνωρίζεις ποια είναι η αριστερά και ποια η (ακρο)δεξιά σου. Εάν κάθε αντίστοιχη κουβέντα είναι μια μικρή μάχη, η « Πρόβα ορχήστρας» θα πρέπει να προσπεραστεί –μετά τη θέασή της, ωστόσο.

Βαθμολογία: 5/10 Stars5/10 Stars5/10 Stars5/10 Stars5/10 Stars (5/10)


 
 
Δεν υπάρχουν ακόμη σχόλια. Στείλτε το πρώτο!

Αυτή τη στιγμή δεν είστε συνδεδεμένος. Συνδεθείτε ή κάντε εγγραφή για να σχολιάσετε.