• ΕΠΙ ΤΟΥ ΠΙΕΣΤΗΡΙΟΥ...

  • Αριθμός ταινιών: 22307
  • Αριθμός συν/τών: 759912
  • Πρόγραμμα 300 Κινηματογράφων και 18 τηλεοπτικών σταθμών
Ταινίες - Κριτική από το Cine.gr


Barton Fink (1991)

- Μεταφρασμένος Τίτλος:
Μπάρτον Φινκ

Μαύρη Κωμωδία | 116' | Ακατάλληλο κάτω των 15
Ημερομηνία κυκλοφορίας DVD: 31/1/2005
Ημερομηνία κυκλοφορίας BluRay: 24/11/2011
Χρώμα: Έγχρωμο
Ήχος: Dolby Surround (Prologic)
Γλώσσα: Αγγλικά
Δημοτικότητα: 0.15 %
Αξιολόγηση: 7.87/107.87/107.87/107.87/107.87/107.87/107.87/107.87/10   (7.87/10)
Aντιφατικότητα ψήφων: Μέση (Συμφωνία ψήφων μεταξύ 50 και 75%)




- Υπότιτλος:

Ανάμεσα στον Παράδεισο και την κόλαση υπάρχει πάντα το Χόλιγουντ!

- Gallery:



 

- Κριτική από το Cine.gr:


Δευτέρα 8 Αυγούστου 2016

Παραμένει αγέρωχα ως η σπουδαιότερη στιγμή στην καριέρα των αδελφών Κοέν κι επηρέασε βαθιά τον αμερικανικό σινεφίλ κινηματογράφο. Ποτέ δεν θα καταλάβουμε αν είναι μια σάτιρα του Χόλιγουντ, μια θρησκευτική παραβολή ή μια απόδοση τιμής στον Ντοστογιέφσκι. Ίσως και να είναι το πιο πετυχημένο φιλμικό ανέκδοτο των τρομερών αδελφών. Μη φαντάζεστε κάτι το «βαρύ», αφού κατά βάση υπάρχει τόση ειρωνεία που η ταινία είναι περισσότερο κωμική. Ο ήρωας κλίνεται σε ένα καταθλιπτικό δωματιάκι κι εκεί μέσα αναγνωρίζουμε την εφευρετικότητα των Κοέν. Αναζητούν την αιώνια έννοια του δημιουργού και του έργου του, τη φύση μιας διάνοιας που αντιστέκεται στην εμπορευματοποίηση και τους βασανιστικούς πόθους που δεν μπορούν να εκραγούν. Ο διάβολος ο ίδιος παραμονεύει ως Φάουστ για να εκμεταλλευτεί την κατάσταση και να εμπλουτίσει τη συλλογή του με ακόμα μία ευφυΐα. Οι καλύτερες ερμηνείες των Τζον Τορτούρο (μακράν) και του Τζον Γκούντμαν, ένα μεγάλο μάθημα σκηνοθεσίας, τρεις υποψηφιότητες για Όσκαρ και φυσικά ένας Χρυσός Φοίνικας στη συλλογή των Κοέν. Βασικά, στις Κάνες υπήρχε θρίαμβος, αφού πήραν και το βραβείο σκηνοθεσίας και τον πρώτο ρόλο για τον Τορτούρο.

Βαθμολογία: 4/5 Stars4/5 Stars4/5 Stars4/5 Stars (4/5)

(0 κακή | 1/5 Stars μέτρια | 2/5 Stars2/5 Stars ενδιαφέρουσα | 3/5 Stars3/5 Stars3/5 Stars καλή | 4/5 Stars4/5 Stars4/5 Stars4/5 Stars πολύ καλή | 5/5 Stars5/5 Stars5/5 Stars5/5 Stars5/5 Stars αριστούργημα)

Σταύρος Γανωτής




Σύνδρομο Barton Fink...
Η αλήθεια (μου) είναι πως δεν φταίω εγώ. Οι αφορμές μου φταίνε – έτσι τις λένε τώρα. Και αυτήν τη φορά ήταν κάμποσες. Πρώτα απ’ όλα, το καλοστημένο (αλλά απρόσωπο) Secret Window του David Koepp – το κρυφό χαρτί της απελθούσης κινηματογραφικής εβδομάδας. Σ’αυτό είδα όλα όσα έπρεπε για να ξυπνήσουν μέσα μου οι - από καιρό σε λήθαργο - παραληρητικές μου ιδέες (διωκτικές, μεγαλείου, υποχονδριακές και πάει λέγοντας): είδα έναν συγγραφέα (ενσαρκωμένο από τον άρτιο Johnny Depp) με... διαταραχές αντίληψης καλά κρυμμένες πίσω από το συγγραφικό του block και έναν καθαρά Coenικό John Turturro, αμφότερους βγαλμένους από την πένα του μεγάλου και τρανού Stephen King – εδώ ταιριάζει απόλυτα ένας πάγιος συνειρμός: το μεγαλειώδες The Shining. Βέβαια, υπήρχαν κι άλλα πράγματα που ήθελα να δω δια χειρός Koepp, αλλά το ότι δεν τα είδα δε σημαίνει ότι δεν τα’ χω κάπου ξαναδεί... Το ξέρω πως δεν είμαι καλά. Θέλετε και διάγνωση; Σύνδρομο Barton Fink!

Ήταν το έτος 1991 λοιπόν όταν οι «εμπρηστές» - της οθόνης και της σκέψης μας – αδελφοί Joel και Ethan Coen κατάφεραν να αρθρώσουν τον ορθότερο ίσως φιλμικό λόγο της κινηματογραφικής τους σταδιοδρομίας - κρίνοντας με λογοτεχνικά κριτήρια που στην ουσία μόνο ένας Borges ή ένας Kafka θα μπορούσαν με σαφήνεια να ορίσουν και με κινηματογραφικά μεγέθη ιχνηθετημένα με το φιλμικό λογότυπο του Welles (ειδικά του καφκικού The Trial), του Bunuel, του Lynch, του Polanski (των ερμητικών Repulsion και The Tenant) και του Kubrick (του The Shining φυσικά). Και τι κατάφεραν μ’αυτό - εκτός από το να φύγουν από τις Κάννες με το Χρυσό Φοίνικα στα χέρια τους, συν το βραβείο σκηνοθεσίας (για τον Joel) και το βραβείο ανδρικής ερμηνείας (για τον John Turturro);; Μα να αγγίξουν το μεσολόβιο του πιο δαιμόνιου εκ των κινηματογραφικών εγκεφάλων της σύγχρονης επι οθόνης ιστορίας! Αν δεν έχετε δει την ταινία (για το Barton Fink μιλάω πάντα), σας συμβουλεύω να αναθεωρήσετε το χλευαστικό σας υφάκι.

Αναζητώντας την ταυτότητα του Barton Fink, ενός ψευδοσοσιαλιστή συγγραφέα με κοφτερή πένα αλλά αφυδατωμένη σκέψη, ερχόμαστε αντιμέτωποι με έναν – κυριολεκτικά και μεταφορικά - διάπυρο τοίχο: αυτόν της ηθικοφιλοσοφικής του αναίρεσης, του ψυχολογικού του τέλματος και της βίαιης υπαρξιακής του αυτο-αναθεώρησης. Ή αλλιώς, αντιμέτωποι με την... εντοιχισμένη παράνοια μιας ανυποχώρητης στο χρόνο κινηματογραφικής μεγαλουργίας! Ποιος είναι πραγματικά ο Barton Fink; Είναι ο πολανσκικός Ένοικος που κοιτάζει με δυσδιάκριτο νόημα το «μπαλκόνι» της θελκτικής φωτογραφίας στον τοίχο; Το τελευταίο προπύργιο της ακραιφνούς και πηγαίας δημιουργικότητας που μάχεται να παραμείνει όρθιο στο δρόμο από το ένδοξο Broadway στο ασφυκτικό Hollywood; Το κατά Coen alter ego του Clifford Odets; Ένας κατηγορούμενος-δημιουργός που βαδίζει βασανιστικά προς το εδώλιο της προσωπικής του καφκικής Δίκης; Ή μήπως το προσωποποιημένο συγγραφικό block των Coen της εποχής του (δαιδαλώδους) Miller`s Crossing αυτοαναδιπλούμενο μέσα στο ίδιο το κοενικό παραλήρημα;

Ας ηρεμήσουμε και ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Με το συρμό της πρώιμης θεατρικής του επιτυχίας, ο ιδεαλιστής «συγγραφέας του προλεταριάτου» Barton Fink (ένας ιδιαίτερης οξυδέρκειας και δραματουργικής διαύγειας John Turturro), μεταβαίνει από τη Νέα Υόρκη του 1941 στο Hollywood της «εκβιομηχανισμένης» δημιουργίας. Αναλαμβάνει χρέη σεναριογράφου για λογαριασμό της Capitol Pictures, εταιρείας b-movie παραγωγών, την οποία διευθύνει ο άξεστος – με ύφος... συνταγματάρχη – και φουριόζος Jack Lipnick (ένας απολαυστικά χειμαρρώδης Michael Lerner). Οι προσωπικές φιλοδοξίες του Fink και το ουτοπικό του όραμα για το θέατρο, ασύμβατα πλέον με τις επιταγές της κουλτούρας του θεάματος που καλείται να υπηρετήσει, ναρκοθετούν τώρα – αντί να διασώζουν - την έμπνευσή του: οι τέσσερις τοίχοι του δωματίου του εγκλωβίζουν μαζί του και το δαίμονα του συγγραφικού του block. Ο ιδιόρρυθμος ένοικος (John Goodman) του διπλανού δωματίου (ενός ανατριχιαστικά απόκοσμου ξενοδοχείου βγαλμένου λες από πίνακες του Edward Hopper) είναι αυτός που θα «σώσει» τον ήρωα από τη δίνη του πνευματικού του αυτοεγκλεισμού, αλλά και που θα τον απαλλάξει από μια απροσδόκητη και μακάβρια περίσταση... Σωτήριο πατρονάρισμα ή (αυτο)καταστροφική παρόρμηση; Ιδού η απορία.



Το πρόβλημα του Barton Fink – που λειτουργεί εκτός των άλλων και ως διαχρονικός καθρέφτης ενός πάντοτε υπαρκτού, αποπροσανατολισμένου κλάσματος της εκάστοτε καλλιτεχνικής και διανοητικής ελίτ – είναι πως αντλεί από τον αυτιστικά τυποποιημένο στοχασμό του μια πλασματική βεβαιότητα: ότι παράγει θέατρο για τον κοινό άνθρωπο, τον άνθρωπο της εργατικής τάξης, και κυρίως με αφορμή αυτόν. Και το ιδεώδες μιας στην υπηρεσία του ρεαλισμού τέχνης που αναβλύζει από τα έγκατα της επώδυνης ενδοψυχικής διαπάλης του δραματουργού είναι που ενισχύει αυτήν την σοσιαλιστική ψευδαίσθηση του Fink. Ακούγομαι γραφικός; Μάλλον έχετε δίκιο. Η φράση της αυθυπέρβασης είναι η «αναγνώριση της υποκρισίας μας». Εύκολο να την προφέρεις, δύσκολο να την διαπιστώσεις. Αυτό είναι και το ουσιαστικό πρόβλημα του Barton Fink (και κάθε Fink-ειδώλου που προκύπτει από την αντανάκλασή μας μέσα από τον ειλικρινή κινηματογραφικό καθρέφτη): η υποκρισία του. Αγνοεί μέσα στον εγωκεντρισμό του τον πραγματικό άνθρωπο για τον οποίο θέλει να μιλήσει, αγνοεί τον Charlie του John Goodman που πασχίζει να του πει τις καθημερινές του ιστορίες. Αγνοεί εν ολίγοις το «κολύμπι» στα νερά της πραγματικής ανθρώπινης επαφής στο όνομα της μελέτης στείρων κανόνων «κολυμβήσεως».

Το μυαλό του Barton Fink είναι ένα ερμητικά κλειστό δωμάτιο που «αντιδρά» στα ερεθίσματα του έξω κόσμου: οι ταπετσαρίες από τους τοίχους ξεκολλάνε, το ενοχλητικό κουνούπι δε λέει να σωπάσει, οι ήχοι των σωλήνων έχουν απροσδιόριστη πηγή, μέχρι και η ηχώ του κουδουνιού στην reception του ξενοδοχείου μοιάζει να διατηρείται επ άπειρον! Το ασυνείδητο αντιδρά στην συνειδητή – αλλά ψυχαναγκαστική - επιλογή. Ή μάλλον πρέπει να μιλάμε για ψύχωση; Πριν απαντήσουμε, ας ρωτήσουμε τον Roman Polanski της δεκαετίας του 60’. Η ματιά του στην Deneuve του Repulsion αρκεί. Η απάντηση που προκύπτει είναι - εκτός ίσως από «παρατραβηγμένα» φροϋδική – ικανοποιητικά σαφής: σεξουαλική καταπίεση! Πολλά θα μπορούσαν εξάλλου να είναι υποδηλώσεις αυτής: οι παράξενες εκκρίσεις από τους τοίχους του δωματίου, τα υπερβολικά υγρά κορμιά που δημιουργεί ένας εξίσου υπερβολικός καύσωνας, οι αλλόκοτοι ήχοι σεξουαλικής προφανώς πράξης που διηθούν τους τοίχους, η γυναικεία φωτογραφία που μονοπωλεί το βλέμμα και τη σκέψη του Fink. Την πολυπόθητη εκτόνωση θα φέρει – ευτυχώς ή δυστυχώς για τον Fink - η γοητευτική Audrey (μια Judy Davis ενσάρκωση του θηλυκού υπαινιγμού). Τι; Ποια είναι η Audrey; H Audrey Taylor είναι η γραμματέας (και μούσα) του φημισμένου – αλλά μέθυσου – συγγραφέα W.P. Mayhew (ο John Mahoney σε έναν ρόλο-συνειρμική αναφορά σε χαρακτηριστικές φιγούρες της αμερικανικής πεζογραφίας του 20ού αιώνα, όπως ο William Faulkner και ο Francis Scott Fitzgerald), από τον οποίο ζητάει ο Fink συγγραφική νουθεσία. Μη με ρωτάτε τι κέρδισε...

Αυτό που καθιστά αριστούργημα το Barton Fink είναι πως – αφού καταφέρνει με ευκολία να υπερκεράσει τον σκόπελο του φιλμικού συμπιλήματος με την συστέγαση πλήθους κινηματογραφικών αναφορών και επιρροών κάτω από την σκέπη ενός δικού του είδους – πλάθει έναν κόσμο πολυσήμαντο. Μόνο έτσι θα έπρεπε εξάλλου να είναι αυτή η ανυπόκριτη (αυτο)βιογραφική απόπειρα (γιατί σίγουρα και ως τέτοια μπορεί το εν λόγω φιλμ να εκληφθεί) που θέλει, όπως φαίνεται συνειδητά, να διασταυρώσει το υλικό της με μία τρομερά μονότροπη πραγματικότητα: τον εκάστωτε εκφασισμό απέναντι στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια και την καλλιτεχνική συνείδηση. Δεν είναι άλλωστε τυχαίος ο συνειρμός που ξεκινά από την κραταιά φιγούρα του Jack Lipnick και δύναται να φτάσει μέχρι αυτήν του μεγιστάνα της MGM, Louis B. Mayer, ούτε τυχαίο επίσης πως ο Fink είναι ένα ανθρωπάκι εβραϊκής καταγωγής που τον παρενοχλούν δύο αστυνομικοί με ονόματα ιταλικής και γερμανικής προφοράς, ούτε βέβαια το γεγονός πως σε κάποιο κομβικό σημείο της πλοκής ο Charlie αναφωνεί “Heil Hitler”. Αλλά έχω την εντύπωση πως είπα ήδη πάρα πολλά...

Όσοι δεν έχετε δει ακόμα το Barton Fink, σταματήστε να αμαρτάνετε! Αναζητήστε το μανιωδώς στα video club της γειτονιάς σας, πολιορκήστε τα τηλέφωνα των τηλεοπτικών σταθμών και απαιτείστε να το προβάλλουν 4 φορές το μήνα (κατά προτίμηση στην κενή νοήματος μεσημεριανή ζώνη), μαζέψτε υπογραφές από πόρτα σε πόρτα για να κυκλοφορήσει και στην Ελλάδα το DVD της ταινίας – εκτός κι αν έπεσα θύμα κακοήθους ψευδολογίας! Αυτό το δημιούργημα είναι συγκερασμός δεξιοτεχνικού φιλμαρίσματος και φιλμαρισμένης δεξιοτεχνίας, η χαρά του σκηνοθέτη (προσέξτε μόνο τον εξατομικευμένο – για κάθε ηθοποιό – τρόπο που προφέρονται οι ατάκες) και ο παράδεισος του σινεφίλ (σχήμα οξύμωρο βέβαια αν σκεφτεί κανείς πως μερικές σεκάνς μοιάζουν βγαλμένες από την κόλαση του Δάντη): καυστικό χιούμορ και ανίατος (αυτο)σαρκασμός, σκηνοθετική βιρτουοζιτέ, αποστομωτικές ερμηνείες. Δεν ήταν λοιπόν τυχαίο το - πρώτο στην ιστορία των Καννών - φεστιβαλικό hat trick! Είναι όμως αξιοθαύμαστο τούτο το πόνημα και για έναν τελευταίο λόγο: επειδή οι αδελφοί Coen είχαν την τόλμη να αναζητήσουν στην απροσδιοριστία τον αυτοπροσδιορισμό τους.




Κώστας Πάτας




Παρασκευή 9 Σεπτεμβρίου 2005

Χαλάλι και το ξενύχτι για το αριστούργημα των Coenκαι Χρυσό Φοίνικα του 1991. Ένας συγγραφέας μπλέκεται στα γρανάζια των μεγάλων στούντιο, σε έναν παράνομο ερωτικό δεσμό και μια περίεργη υπόθεση δολοφονίας. Σπάνια θα συναντήσει κανείς τέτοια ιδιόμορφη, καφκική σχεδόν, κατάδυση στην κόλαση, που κάνει αναφορές σε κινηματογραφικά είδη του παρελθόντος και την ίδια στιγμή δανείζεται στοιχεία τους: ψυχολογικό θρίλερ που τσακίζει κόκαλα, αλλά και ανελέητη εκ των έσω σάτιρα στον κόσμο του Χόλιγουντ.

Βαθμολογία: 9/10 Stars9/10 Stars9/10 Stars9/10 Stars9/10 Stars9/10 Stars9/10 Stars9/10 Stars9/10 Stars (9/10)

Κωνσταντίνος Σαμαράς (Cine Tv)


 
Legacy - Κολιάφας Χρήστος - Unverified - Πεμ 06 Μαρ 2003 - 01:36
Προκειται για ενα αποκοσμο καφκικο εργο με μυστηριο και χιουμορ που κινειται διαρκως στα ορια του ονειρου και της φαντασιας. Με αυτο το φιλμ αποδεικνυεται περιτραναν το γεγονος πως οι Κοεν ειναι απο τους πιο προικισμενους δημιουργους των ημερων μας. Κατι που επιβεβαιωθηκε και στις Καννες εκεινη την περιοδο με το φιλμ να κερδιζει πολλους τιτλους
Κολιάφας Χρήστος
 
Legacy - Χρηστος Παναγοπουλος - Unverified - Κυρ 06 Ιουν 2010 - 00:52
Ίσως η καλυτερη ταινια των αδελφων Κοεν φτιαγμενη κατα τετοιο τροπο ωστε να μην καταλαβαινουμε αν προκειται για κωμωδια η για ψυχολογικο θριλερ .Χρυσος Φοινικας στο Φεστιβαλ των Καννων το 1991 για να θυμομαστε καλυτερα την αξεχαστη ταινια των τρομερων αυτων κινηματογραφιστων…
4/5

Χρηστος Παναγοπουλος
 
Αυτή τη στιγμή δεν είστε συνδεδεμένος. Συνδεθείτε ή κάντε εγγραφή για να σχολιάσετε.