• ΕΠΙ ΤΟΥ ΠΙΕΣΤΗΡΙΟΥ...

  • Αριθμός ταινιών: 22307
  • Αριθμός συν/τών: 759912
  • Πρόγραμμα 300 Κινηματογράφων και 18 τηλεοπτικών σταθμών
Ταινίες - Κριτική από το Cine.gr


Subida al Cielo (1952)

- Μεταφρασμένος Τίτλος:
Ανέβασμα στον Ουρανό
- Γνωστό και ως:
Mexican Bus Ride
Ascent to Heaven

Σάτιρα | 85'
Χρώμα: Ασπρόμαυρο
Ήχος: Mono
Γλώσσα: Ισπανικά
Δημοτικότητα: 0.07 %
Αξιολόγηση: 5.50/105.50/105.50/105.50/105.50/105.50/10   (5.50/10)
Aντιφατικότητα ψήφων: Μέση (Συμφωνία ψήφων μεταξύ 50 και 75%)




 

- Κριτική από το Cine.gr:


Παρασκευή 12 Μαΐου 2006

Διανύοντας τη μεξικάνικη περίοδό του, ο αθεόφοβος Bunuel παραδίδει ένα φιλμ «λαϊκό» αλλά παμπόνηρο: ο καλός και στοργικός γιος μιας ετοιμοθάνατης γυναίκας ταξιδεύει από το χωριό στην πόλη προς αναζήτηση συμβολαιογράφου, αλλά υποκύπτει στον πειρασμό ενός χυμώδους θηλυκού. Ο μπουνιουελικός προβληματισμός περί ηθικής, χριστιανικού φαρισαϊσμού και αληθινής ηθικότητας διαπερνά τη φαινομενικά αφελή κρούστα της αφήγησης και την ανατρέπει οριστικά δια της ειρωνείας και ενός ύπουλου σουρεαλισμού: το ταξίδι του λεωφορείου μοιάζει να πραγματοποιεί την πορεία που επαγγέλλεται ο τίτλος, ενώ ο τρόπος τέλεσης του γάμου του ήρωα δεν επιλέγεται καθόλου τυχαία.

Βαθμολογία: 8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars (8/10)

Κωνσταντίνος Σαμαράς (Cine Tv)




Δευτέρα 29 Αυγούστου 2005 - 17:35

Ο Ολιβέιρο (Esteban Marquez) είναι στο μήνα του μέλιτος με την όμορφη σύζυγό του Αλμπίνα (Carmelita Gonzalez) όταν τον ειδοποιούν ότι η mamasita του (δηλ. η μαμάκα του) Δόνια Εστέρ (Paz Villegas) είναι ετοιμοθάνατη και θέλει να τον δει. Τρέχει αμέσως κοντά της κι εκείνη του ζητά να πάει στο Πετατλάν για να της φέρει ένα δικηγόρο και να συντάξει τη διαθήκη της, επειδή αυτός είναι το μόνο συνετό παιδί της και επειδή φοβάται ότι αν φύγει από τον κόσμο αυτό χωρίς να έχει αφήσει διαθήκη, οι άλλοι δύο γιοί της που είναι άπληστοι, θα καταχραστούν και θα κατασπαταλήσουν μόνο για τους εαυτούς τους την περιουσία της.

Έτσι ο Ολιβέιρο ξεκινά ένα (αγωνιώδες για τον ίδιο) ταξίδι προσπαθώντας να φτάσει στον προορισμό του με το πλέον φερέγγυο μεταφορικό μέσο: ένα Μεξικάνικο λεωφορείο. Το λεωφορείο οδηγεί ο Σιλβέστρε (Luis Aceves Castaneda) ο οποίος αποτελεί το τέλειο πρότυπο του λεβέντη καλοκάγαθου άντρα, που ναι μεν έχει κάθε καλή πρόθεση να σε εξυπηρετήσει, αλλά στην πραγματικότητα είναι τόσο ανοργάνωτος, ανεύθυνος και τυχάρπαστος που δεν μπορείς να τον εμπιστευτείς ούτε καν για τα στοιχειώδη. Οι άλλοι επιβάτες του λεωφορείου που συνοδεύουν τον Ολιβέιρο στην «οδική του οδύσσεια» είναι όλοι τους –τυχαία και εν αγνοία τους- «διαλεχτοί». Ο Δον Νεμέσιο (Roberto Meyer) ένας άνθρωπος προσκολλημένος στην ηθική του 19ου αι. που πιστεύει ότι τελικά κάπου-κάπως, πέρα στο βάθος αυτού του κόσμου υπάρχει δικαιοσύνη, λογική και αξιοπρέπεια και γι’ αυτό είναι σίγουρος ότι στο τέλος θα δικαιωθεί (εν προκειμένω στα δικαστήρια – που είναι και ο λόγος για τον οποίο πηγαίνει στο Πετατλάν) και με μια δονκιχωτική προσήλωση στην εφαρμογή της ορθής τάξης των πραγμάτων επιμένει -κάνοντας την κορούλα του να στραβομουτσουνιάζει- ότι δεν πρέπει ποτέ να χαλαρώνει κανείς και να αποκλίνει από το «καθώς πρέπει» ακόμα κι όταν βρίσκεται στο πιο οικείο και χαρμόσυνο περιβάλλον. Ο Ελάδιο Γκονζάλες (Manuel Donde), ένας πολιτικάντης με πιστόλα, που κατεβαίνει την πόλη για να ξεκινήσει την προεκλογική του εκστρατεία για το Κονγκρέσσο, τραχύς, απότομος, αυταρχικός, εγκλωβισμένος στην εικόνα του εαυτού του ως ηγήτορα, με ανάγκη κουστωδίας, επιτήδειος στο να πείθει, πανέτοιμος να βγάλει λόγο επί παντός επιστητού, διεκδικητής της ομορφότερης γυναίκας-τρόπαιο (αλλά και επί της ουσίας αδιάφορος γι’ αυτήν), εξυψώνεται στα ίδια του τα μάτια όταν αντιμετωπίζει κατάμουτρα τον όχλο που τον αποδοκιμάζει και χαιρετίζεται λεβέντικα με τον αντίπαλο του που τον νίκησε. Η Ρακέλ (Lilia Prado), το αρχέτυπο της γυναίκας-πειρασμός, τοπική πιν-απ, αριβίστρια, μια Εύα προσκολλημένη στη στιγμή που δαγκώνει το μήλο και το προτείνει στον Αδάμ, διεκδικήτρια, «αγαπούλα» όλων των παρευρισκομένων ανδρών, ανάφτρα και γεννημένη στάρλετ με τέλεια αντανακλαστικά για να ποζάρει κάθε φορά που ο φακός κάποιας φωτογραφικής μηχανής στρέφεται κατά πάνω της. Οι άλλες γυναικείες φιγούρες –ανώνυμες όλες- παρουσιάζονται δέσμιες των μητρικών τους καθηκόντων. Η (à la Φρίντα Κάλο) έγκυος γεννά όταν το λεωφορείο βρίσκεται σε μια πλαγιά, καθηλωμένο στην ομίχλη. Η (ινδιάνα) κοντούλα και χοντρούλα με τα δύο παιδάκια, στα οποία αναγνωρίζει την μόνη επί γης αγγελική αθωότητα, αλλά που ωστόσο δεν χάνει ευκαιρία να τα κατσαδιάσει και να τα σφαλιαρώσει (σαν να τα εκδικείται με ένα υποσυνείδητο τρόπο, για την απώλεια της γυναικείας της ματαιοδοξίας) Η ίδια έχει την ψυχραιμία και την ετοιμότητα ως αυτόκλητη μαμή, να οργανώσει τη γέννα μέσα στο λεωφορείο και να επιμένει ώστε να μην πλησιάσουν οι άντρες.

Το ταξίδι αυτό όμως είναι γεμάτο με απρόοπτα. Μπορεί να περιλαμβάνει μια γέννα στην αρχή, αλλά στην επιστροφή μεταφέρει μεταξύ των επιβατών του ένα νεκρό παιδάκι στο φέρετρο του. Μπορεί να αποκλίνουν όλοι από την πορεία τους για να τραγουδήσουν και να ευχηθούν χρόνια πολλά στη μαμασίτα του Σιλβέστρε για τα γενέθλια της, αλλά απ’ την άλλη η μαμασίτα του Ολιβέιρο πεθαίνει. Γενικώς, στο ταξίδι αυτό, όπως ακριβώς και στη ζωή, οι άνθρωποι πάνε κι έρχονται κι αντιμετωπίζουν -σε τελική ανάλυση στωικά, σχεδόν αδιάφορα- το αναπάντεχο, τη γέννηση και το χαμό. Συγχρόνως, ακριβώς όπως συμβαίνει και στη ζωή, ο Ολιβέιρο στη διάρκεια αυτού του ταξιδιού έρχεται αντιμέτωπος με τον πειρασμό και μαθαίνει πόσο δύσκολο (βλ. αδύνατον) είναι να διατηρήσει την άσπιλη του συνείδηση και να μην ενταχθεί πραγματικά στους κανόνες της ζωής. Γι’ αυτό και υποκύπτει στις προκλήσεις, αλλά και σε άλλα σημαντικότερα παραπτώματα, που υπό κανονικές συνθήκες, η αθώα του ψυχή θα αρνιόταν ακόμα και την πιθανότητα να τα διανοηθεί.

Μαζί με το «Ναζαρέν» και το «Λος Ολβιδάδος», η ταινία αυτή συμπληρώνει μια πολλή ωραία «μεξικάνικη τριλογία» που επιφύλαξαν οι καλοκαιρινές επανεκδόσεις, δεδομένου ότι πρόκειται για τα τρία διασημότερα έργα του Luis Bunuel από την περίοδο που παρέμεινε και εργάστηκε στο Μεξικό. Πρόκειται επίσης για ένα μεγαλεπήβολο έργο, από την άποψη ότι «προσδοκά» με τον τρόπο του να γίνει ένα κινηματογραφικό αντίστοιχο του διάσημου πίνακα του Ιερώνυμου Μπος με τίτλο «Το πλοίο των τρελών». Τον πίνακα στον οποίο ο Μπος συλλαμβάνει την ανθρώπινη ύπαρξη, σαν ένα ταξιδιώτη που έχει επιβιβαστεί σε ένα μικρό, επισφαλές σκαρί: την κοινωνία και ταξιδεύει μ’ αυτό στη θάλασσα του χρόνου. Όλοι οι επιβάτες είναι τρελοί. Άλλοι παίζουν, άλλοι πίνουν, άλλοι τρώνε, άλλοι φλερτάρουν κι άλλοι τραγουδούν, ενώ το πλοίο χάνει συνεχώς την πορεία του, «μπάζει νερά» και εν πάσει περιπτώσει δεν φτάνει ποτέ στον προορισμό του. Ο καθένας ζει την «ηλιθιότητα» του κι ο θεατής γελά, όπως γελά και ο δημιουργός του, αλλά με ένα γέλιο που είναι θλιμμένο καια σκοτεινό.

Το σενάριο συνυπογράφει ο ίδιος ο Bunuel μαζί με τον ποιητή Manuel Altolaguirre. Αναφέρονται και δύο ακόμα σεναριογράφοι ο Juan De la Cabada και η Lilia Solano Galeana, αλλά ο ρόλος τους ήταν μάλλον μόνο βοηθητικός. Πρόκειται για τη μοναδική συνεργασία του Bunuel με τον Altolaguirre, τον οποίο είχε γνωρίσει κατά τα φοιτητικά του χρόνια στη Μαδρίτη και συναντήθηκαν ξανά όταν βρίσκονταν και οι δύο αυτοεξόριστοι στο Μεξικό.

Ο Bunuel αγαπούσε πάρα πολύ το «Ανέβασμα στον Ουρανό». Κι αυτό είναι κάτι που μπορεί κανείς να το διακρίνει -ή τέλος πάντων να το διαισθανθεί- επί της οθόνης, παρατηρώντας τη φοβερή επιμέλεια και την επιμονή -σχεδόν μανία θα έλεγε κανείς αναλογιζόμενος την πενία των τεχνικών μέσων της εποχής και το πόσο όλα «πιέζονται με πείσμα κι ενθουσιασμό, προς την τελειότητα», προκειμένου να αποδοθεί (και να διατηρηθεί) ο τέλειος συνδυασμός ονειρικού και ρεαλιστικού ρυθμού. Βέβαια η πιο Μπουνιουελική (βλ. σουρεαλιστική) σεκάνς δεν θα μπορούσε παρά να είναι εκείνη του ίδιου του ονείρου του Ολιβέιρο. Η σεκάνς όπου, αφού δαγκώσει το μήλο που του προσφέρει η Ρακέλ, τον παίρνει ο ύπνος και βλέπει το εσωτερικό του λεωφορείου να έχει μετατραπεί σε παραδείσια ζούγκλα μέσα στην οποία η Ρακέλ (με τέλειο μαγιό Jantzen –μικρή άχρηστη λεπτομέρεια, που προσθέτει στο cult της υπόθεσης) τον προσκαλεί κοντά της, για να πλαγιάσουν μαζί κι ενώ εκείνος την υπακούει και την ακολουθεί τρελαμένος από πόθο, αντιλαμβάνεται ένα φλούδι μήλου που δεν έχει τελειωμό, αλλά σαν μίτος της Αριάδνης τον οδηγεί στη μητέρα του, η οποία με βλοσυρό ύφος καθαρίζει το φρούτο πάνω σε ένα βάθρο ανδριάντα.

Η ταινία έγινε γνωστή στην Αμερική με τον τίτλο «Mexican Bus Ride»- «Διαδρομή με μεξικάνικο λεωφορείο». Κι η αλήθεια είναι ότι ο τίτλος είναι πολύ εύστοχος αν θέλει να δει κανείς το έργο σαν περιπέτεια και να αγνοήσει (αν είναι δυνατόν!) την (πασιφανή) αλληγορία της. Βέβαια πριν από πενηντατόσα χρόνια που γυρίστηκε η ταινία και επειδή ο Bunuel συμπεριέλαβε ουκ ολίγες σεκάνς δράσης και αγωνίας, τις οποίες γύρισε με μακέτες σκηνικών και μινιατούρα του λεωφορείου, δεν ήταν καθόλου περίεργο που οι παραγωγοί επιθυμούσαν να την πλασάρουν και στο κοινό της περιπέτειας. Σήμερα οι σεκάνς με τις «μινιατούρες» δεν πείθουν κανέναν, ενώ μπορεί ταυτόχρονα και να προκαλέσουν εκνευρισμό σ’ όσους παθιάζονται με τα εφέ. Από μιαν άλλη σκοπιά όμως, οι σεκάνς αυτές έχουν έναν απίστευτο «πρωτογονισμό» που γοητεύει με την «μπρουταλιτέ» του και αποκτά ένα νέο, αλλιώτικο εικαστικό ενδιαφέρον.

Ανάλογα ανάμικτα συναισθήματα προκαλεί και το παλιομοδίτικο υποκριτικό στυλιζάρισμα. Οι ερμηνείες όλων των ηθοποιών είναι εκπληκτικές για την εποχή τους. Σήμερα όμως μοιάζουν κάπως «νέτες-σκέτες» και μάλιστα περισσότερο απ’ όσο αντέχει η εποχή, με αποτέλεσμα (και σε συνδυασμό με τα κοστούμια, τα οποία φαντάζουν σαν παραδοσιακές φορεσιές, αλλά που βέβαια –τότε- ήταν τα απλά καθημερινά ρούχα που φορούσαν οι άνθρωποι στο Μεξικό) το έργο να γίνεται για κάποιον νέο θεατή (πες νεαρότερο των 25 ετών) κάπως «βουκολικό». Ωστόσο, βουκολικό – ξεβουκολικό, είναι must για όσους είναι λάτρεις του Bunuel και του ποιητικού σινεμά.

Βαθμολογία: 8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars (8/10) (και φαντάζομαι ότι θυμόσαστε ακόμα πόσο αυστηρούτσικος είμαι)

Γιάννης Κωνσταντινίδης


 
Δεν υπάρχουν ακόμη σχόλια. Στείλτε το πρώτο!

Αυτή τη στιγμή δεν είστε συνδεδεμένος. Συνδεθείτε ή κάντε εγγραφή για να σχολιάσετε.