• ΕΠΙ ΤΟΥ ΠΙΕΣΤΗΡΙΟΥ...

  • Αριθμός ταινιών: 22307
  • Αριθμός συν/τών: 759912
  • Πρόγραμμα 300 Κινηματογράφων και 18 τηλεοπτικών σταθμών
Ταινίες - Κριτική από το Cine.gr


Un Condamne a Mort s`est Echappe ou Le Vent Souffle ou il Veut (1956)

- Μεταφρασμένος Τίτλος:
Ενας Καταδικασμένος σε Θάνατο Δραπέτευσε
- Γνωστό και ως:
Απόδραση Μελλοθανάτων
A Man Escaped

Θρίλερ | 99' | Κατάλληλο, επιθυμητή γονική συναίνεση
Χρώμα: Ασπρόμαυρο
Ήχος: Mono
Γλώσσα: Γαλλικά - Γερμανικά
Δημοτικότητα: 0.03 %
Αξιολόγηση: 9.00/109.00/109.00/109.00/109.00/109.00/109.00/109.00/109.00/10   (9.00/10)
Aντιφατικότητα ψήφων: Χαμηλή (Συμφωνία ψήφων > 75%)




- Gallery:



 

- Κριτική από το Cine.gr:


Τρίτη 30 Αυγούστου 2005

Ο Robert Bresson, ο άνθρωπος που υπηρέτησε ευλαβικά την τέχνη του κινηματογράφου με 13 ταινίες σε διάστημα 40 χρόνων, ο ίδιος που πίστευε όχι στην αναγκαιότητα της αφήγησης αλλά στην ποιητική σύνδεση των εικόνων, υπήρξε μέγας καθολικός. Αυτό το γεγονός, που αποκτά βαρύνουσα σημασία και διέπει τη φιλμογραφία του, πρέπει να θεωρηθεί ως το δεδομένο Νο1 για όποιον επιχειρήσει να προσεγγίσει το « Ένας καταδικασμένος σε θάνατο δραπέτευσε» -όχι ως βλακώδης προκατάληψη για έναν άθεο (βεβαίως τότε πρόκειται για δήθεν άθεο, που αδυνατεί να συναισθανθεί τις λεπτές θεολογικές αποχρώσεις και τις απορρίπτει συλλήβδην), αλλά με τρόπο καθαρά λειτουργικό.

Τι εννοώ με αυτό; Ήδη από το ξεκίνημα, ο Bresson επαγγέλλεται την παρουσίαση «μιας αληθινής ιστορίας όπως έγινε, χωρίς στολίδια», δημιουργώντας συν τοις άλλοις μια ρεαλιστική προδιάθεση και αφήνοντας στο θεατή μια πρόγευση «αντικειμενικότητας». Ωστόσο, δε θα αργήσουμε να διαπιστώσουμε πως όσα βλέπουμε δεν είναι παρά η οπτικοποίηση ενός voice over σε παρελθόντα χρόνο εκ μέρους του Φοντέν, δηλαδή του ίδιου του φυλακισμένου. Στη συνέχεια ο Bresson θα απεικονίσει όντως με τελετουργική ακρίβεια αυτό που προοιωνίζει ο τίτλος: την απόδραση ενός φυλακισμένου Γάλλου κατά την περίοδο του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Το ερώτημα όμως έχει τεθεί: πώς «τολμά» ο Bresson να προσδίδει αντικειμενικό χαρακτήρα στις φιλμαρισμένες αναμνήσεις –από πού τις έχει αντλήσει άλλωστε;

Για να επιστρέψουμε στο αρχικό μας δεδομένο, η αντικειμενική αλήθεια κατά το σκηνοθέτη μπορεί να θεωρηθεί μόνο ως προνόμιο του Θεού, ο οποίος φανερώνει στον άνθρωπο μερική –άρα υποκειμενική –αντίληψη των φαινομένων. Συνεπώς, ο δημιουργός εδώ δανείζεται τα μάτια του Δημιουργού, για να περιγράψει τη μετάγγιση της Θείας Χάρης.

Στα πρώτα στάδια της φυλάκισης του Φοντέν, το μάτι του υποψιασμένου θεατή θα Τον εντοπίσει στο κάδρο: τι άλλο είναι η εμφάνιση της μυστηριώδους τριάδας που τριγυρίζει στην αυλή «χωρίς επιτήρηση» (τι μυστήριο!), αν όχι μια πρώιμη «θεοφάνεια», που δωρίζει τα πρώτα ψήγματα ελπίδας στον φυλακισμένο;

Λειτουργώντας ως ζωοδότης και γεννήτρια ελπίδας, ο κεντρικός άντρας της τριάδας θα εξαφανιστεί μετά από μια τελευταία μυστηριώδη επίσκεψη έξω από την πόρτα του Φοντέν (άλλο μυστήριο κι αυτό: ακόμα και ο Φοντέν θα αναρωτηθεί «πώς έφτασε ως εκεί»). Κι έτσι ο Θεός θα μείνει διακριτικά στο περιθώριο, για να γνωρίσουμε ένα ελεύθερο ανθρώπινο πνεύμα σε διαρκή εξέγερση, που αντικατοπτρίζεται πλήρως στη σωματική του υπόσταση: α) οι κινήσεις των χεριών του προδίδουν απόλυτη συγκρότηση, β) το βλέμμα του κατευθύνεται πίσω και πέρα από τα φαινόμενα-έργα των χεριών, γ) η παράταξη των μοναχικών σκηνών δίπλα στις ομαδικές ολοκληρώνει την εικόνα ενός ανθρώπου που ισορροπεί με επιτυχία ανάμεσα στο ατομικό και το συλλογικό, εμψυχώνει και εμψυχώνεται μέσα σε αυτό το δίπολο, δεν έχει χαθεί μέσα σε εμμονές.

Η τελετουργία του Bresson συνεχίζεται και φανερώνει στην ολότητά της μια κοσμοθεωρία που παίζει «σε διπλό ταμπλό»: από τη μία η ανθρώπινη βούληση, που παλεύει με τον εαυτό της, προσηλώνεται, επιλέγει ηθική οδό. Από την άλλη το τυχαίο, το άγνωστο, πίσω από το οποίο κρύβεται η θεία βούληση (εξ ου και ο εναλλακτικός τίτλος και μεταφυσικό καταστάλαγμα του σκηνοθέτη: το Πνεύμα φυσάει όπου αυτό θέλει). Στα πλάνα του ο δημιουργός συνταιριάζει με τρόπο αξεδιάλυτο την ανθρώπινη επιλογή με την τυχαιότητα για να δημιουργήσει ένα άρρηκτο σύνολο: ο θεατής διαρκώς διερωτάται «τι θα γινόταν αν…», κι όμως την ίδια στιγμή αποδέχεται την κινηματογραφημένη οδό ως τη μοναδική, την επιβεβλημένη –κι ας μη γνωρίζει από ποιον.

Μαζί με την παραπάνω αλληλουχία, τα πάντα σε αυτό το κινηματογραφικό ποίημα είναι δοσμένα στους ρυθμούς μιας μεταφυσικής αρμονίας. Τα ανθρώπινα μέτρα του χρόνου εξαλείφονται (ενίοτε μόνο υπάρχουν κάποια δηλωτικά του ως ρεαλιστικό αντίβαρο) και η αίσθηση της προόδου δίνεται μέσα από το οπτικοακουστικά χορογραφημένο λάιτ μοτίφ της εξόδου στο προαύλιο. Ο Bresson μοντάρει τις σκηνές του με απαλά ρακόρ και fade in-fade out, διαχέει τη μέρα μέσα στη νύχτα και αντίστροφα, χτίζει τη μεγάλη χρονική ενότητα μέσα στην οποία ο ήρωάς του θα ξαναγεννηθεί με χριστιανικούς όρους.

Εξάλλου, ολόκληρη η προετοιμασία της απόδρασης τελείται υπό το καθεστώς μιας ιδιότυπης «αναμονής φωτός» -του φωτός του αληθινού, θα ’λεγε κανείς. Οι ποικίλες αποχρώσεις του γκρίζου και οι δόσεις λευκού με το σταγονόμετρο στα εξωτερικά πλάνα θα καταλήξουν στο «σασπένς» του παρατεταμένου σκοταδιού της τελευταίας σκηνής. Τι είναι λοιπόν η λευκή ομίχλη που θα αγκαλιάσει τους δύο δραπέτες; Ακριβώς αυτή η πολυπόθητη φωτεινή λύτρωση, το περί ου ο λόγος φύσημα του Πνεύματος αλλά και ένας υπαινιγμός για το αμφίσημο της μετέπειτα τύχης των ηρώων.

Βαθμολογία: 10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars10/10 Stars (10/10)

Κωνσταντίνος Σαμαράς (Cineυρωπαϊκόν)




Σάββατο 2 Απριλίου 2011

Πολύ λίγα πράματα έχω να πω για την ταινία του Robert Bresson παραγωγής 1956 που έχει έναν από τους πιο μεγάλους τίτλους που έχουμε δει ποτέ. Δηλαδή, τι λίγα πράματα, μόνο μία λέξη. Αριστούργημα. Δύσκολη ταινία, για απαιτητικό, σινεφίλ κοινό, το οποίο πρέπει να έχει καθαρό κεφάλι για να την παρακολουθήσει, αλλιώς θα χάσει όλη τη μαγεία. Όχι η συνηθισμένη ταινία φυλακών που περιμένετε να δείτε.
Στα ελληνικά πρωτοτιτλοφορήθηκε ως «Ένας Καταδικασμένος σε Θάνατο Δραπέτευσε» και αργότερα με το πιο λακωνικό και ευκολομνημόνευτο «Απόδραση μελλοθάνατων». Όσοι δεν είχαν καταλάβει το 1951 τον καλλιτεχνικό δρόμο που πήρε ο Μπρεσόν με το «Ημερολόγιο ενός μοναχού», με αυτήν την ταινία το κατάλαβαν πλέον και με το παραπάνω. Βραβείο σκηνοθεσίας στο φεστιβάλ των Κανών.

Ζήσης Μπαρτζώκας (5Χ5 on Classic by Zisis: Vive la France!)





 
Δεν υπάρχουν ακόμη σχόλια. Στείλτε το πρώτο!

Αυτή τη στιγμή δεν είστε συνδεδεμένος. Συνδεθείτε ή κάντε εγγραφή για να σχολιάσετε.